Soliqlar va soliqqa tortiş
1996-yildan buyon bank-moliya tizimi uçun rahbarlar va ilmiy kadrlar tayyorlovchi yetakçi oliy taʼlim muassasasi — tarixi, missiyasi va bugungi vazifalari.
Bank-moliya akademiyasi — Özbekiston moliya tizimining “yuqori malaka maktabi”. Uning tarixi mamlakat uçun buriliş nuqtasi bölgan yillarda — bank va moliya tizimi qaytadan qurilayotgan, malakali kadrlarga ehtiyoj kundan-kunga oşib borayotgan davrda boşlangan.
1996-yil: ğoyadan farmongaça
Akademiya Özbekiston Respublikasi Prezidentining 1996-yil 2-maydagi “Özbekiston Respublikasining Bank-moliya akademiyasini taşkil etiş töğrisida”gi 1460-sonli Farmoni hamda Özbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining 1996-yil 17-maydagi “Özbekiston Respublikasi Bank-moliya akademiyasining faoliyatini taşkil etiş masalalari töğrisida”gi 180-sonli qaroriga asosan taşkil etilgan.
Bu hujjatlar — yakuniy nuqta; yöl esa undan ança oldin boşlangan. 1996-yilda Özbekiston Respublikasi Banklari Assotsiatsiyasining yiğilişida Akademiyani taşkil qiliş haqida ilk bor söz oçilgan, şu yilning iyun oyidan boşlab amaliy işlar yölga qöyilgan, 4-noyabr kuni esa Akademiyaning oçiliş marosimi bölib ötgan. Ana şu kundan boşlab mamlakatning bank-moliya taʼlimi alohida, mustaqil bosqiçga çiqdi.
Missiyasi: kadr emas, tizim tarbiyasi
Bank-moliya akademiyasi — bank, moliya, soliq tizimlari va iqtisodiyotning real sektori tarmoqlari uçun boşqaruv kadrlarini va mutaxassislarini tayyorlaş, qayta tayyorlaş hamda ularning malakasini oşiriş, oliy malakali ilmiy va ilmiy-pedagogik kadrlar tayyorlaş böyiça işlaydigan, şuningdek şu sohalarda ilmiy-tadqiqot faoliyatini amalga oşiruvçi davlat oliy taʼlim muassasasidir.
Bu taʼrifdan körinadiki, Akademiya oldiga qöyilgan vazifa faqat diplom beriş emas — u tizimni tarbiyalaşdir:
- Kadrlar tayyorlaş — bank, moliya va soliq söhasiga nazariy jihatdan puxta, amaliyotda esa dadil mutaxassisler yetkazib beriş.
- Qayta tayyorlaş va malaka oşiriş — allaqaçon işlayotgan rahbarlar va mutaxassislar bilimini zamon talabiga moslaştiriş.
- Ilmiy kadrlar — oliy malakali tadqiqotçi va öqituvçilarning yangi avlodini şakllantiriş.
- Ilmiy-tadqiqot — moliya, bank va soliq masalalari böyiça amaliyotga tayanç böluvçi izlanişlar olib boriş.
Magistratura — nazariya amaliyot bilan uçraşadigan joy
“Soliqlar va soliqqa tortiş” yönalişidagi magistratura tahsili men uçun aynan şu köprik böldi: bir tomonda auditoriyada örganilgan qonun normalari, ikkinçi tomonda esa real deklaratsiya, real hisobot va real teşkilotning kundalik masalalari. Akademiya şu ikki olamni bir stolda uçraştirdi.
Bu yerda örganilgan har bir mavzu — bank nazorati, byudjet-soliq siyosati, moliyaviy tahlil — keyinçalik kasbiy qarorlarda toğridan-toğri qöllanadigan amaliy bilimga aylandi. Ayni paytda Akademiyaning ilmiy muhiti oddiy “tinglovçi” bölib qolmaslikni, har bir raqam ortida turgan sababni izlaşni örgatdi.
Xulosa: 1996-yilning kuzida oçilgan eşiklar bugun ham keng oçiq — va bu eşikdan kirgan har bir tinglovçi mamlakat moliya tizimining kelgusi barqarorligi uçun masʼuliyatni öz yelkasida olib çiqadi.
